Opole

Skocz do: nawigacji, szukaj
Ten artykuł dotyczy miasta. Zobacz też: inne znaczenia hasła "opole".
Państwo  Polska Województwo opolskie Powiat miasto na prawach powiatu Aglomeracja opolska Prawa miejskie przed 1217 Prezydent miasta Ryszard Zembaczyński Powierzchnia 96,55[1] km² Wysokość 176 m n.p.m. Ludność (31.12.2010)
• liczba
• gęstość
125 710
1 302,0 os./km² Strefa numeracyjna
(+48) 77 Kod pocztowy 45-001 do 45-910 Tablice rejestracyjne OP
Położenie na mapie Polski

Opole
50°40′N 17°56′E / 50.667, 17.933Na mapach: 50°40′N 17°56′E / 50.667, 17.933 TERC
(TERYT) 1661011 SIMC 0965016 Hasło promocyjne: Opole – Miasto bez granic!
Urząd miejski
Rynek-Ratusz
45-015 Opole Multimedia w Wikimedia Commons Wiadomości w Wikinews Hasło Opole w Wikisłowniku Strona internetowa BIP
Nazwa Opole wśród innych nazw śląskich miejscowości w urzędowym pruskim dokumencie z 1750 roku wydanym w języku polskim w Berlinie[2].
Opole 1734
Panorama
Most Groszowy
Bank Rolników
Plac Wolności

Opole (niem. Oppeln, śl-niem. Uppeln, cz. Opolí, śl. Uopole[3]) – miasto na prawach powiatu w południowo-zachodniej Polsce, na Nizinie Śląskiej, nad rzeką Odrą.

Według danych z 31 grudnia 2010 r. miasto miało 125 710 mieszkańców[4].

Od 1950 r. stolica województwa opolskiego[5]. Główny ośrodek gospodarczy, naukowy, kulturalny i administracyjny województwa. Siedziba władz ziemskiego powiatu opolskiego. Jedna z historycznych stolic Górnego Śląska i jedno z najstarszych jego miast.

Położenie

Opole jest położone w Pradolinie Wrocławskiej, a wschodnie części miasta na Równinie Opolskiej.

Przez Opole przepływa rzeka Odra, która rozdziela się w centrum miasta na główny nurt oraz starorzecze – Młynówkę. Lokalne rzeki: Czarnka, Malina, Olszanka i Swornica, a także 2 kanały: Kanał Wiński oraz Kanał Ulgi dla Odry. Wysokość najwyższego punktu – 183,1 m n.p.m. (wzgórze przy ulicy Stara Droga, ok. 3 km od granicy z Winowem w Gminie Prószków).

Toponimia

Nazwa miasta Opole pochodzi od nazwy jednej z najstarszych jednostek terytorialnych Słowian w środkowej Europie – tzw. „opola[6]. Były one tworzone jeszcze w czasach przedpaństwowych, od połowy I tysiąclecia n.e. Termin ten określał nazwę lokalnego terytorium na którym mieszkała wspólnota sąsiedzka wspólnie broniąca się przed wrogiem. „O-pole” oznaczało społeczność sąsiedzko-lokalną zamieszkującą wokół pasa pól uprawnych i pastwisk stanowiących podstawę ich bytu[7]. Organizacja opolna przetrwała do późnego średniowiecza. Opola były podokręgami kasztelanii i stanowiły najniższą jednostką administracyjno-podatkową w Polsce średniowiecznej. Bulla z 1136 roku wymienia wśród miejscowości należących do arcybiskupa w okolicach Żnina ludną wieś o nazwie Opole[8]. W Polsce oprócz miasta Opole od tej nazwy wywodzą się także takie nazwy własne miejscowości jak miasto Opole Lubelskie w woj. lubelskim, wieś Opole w woj. lubelskim, wieś Opole Świerczyna w województwie mazowieckim, wsie Stare Opole i Nowe Opole w województwie mazowieckim, wieś Opole w woj. łódzkim, region pod nazwą Opole na Ukrainie oraz inne nazwy geograficzne.

Historia

Średniowiecze

XV-XVII wiek

XVIII-XIX wiek

lata 1901-1944

lata 1945 – 1988

  • 1945
    • 17 stycznia – komunikaty nadawane w opolskim radiu nakazują ewakuację kobiet, dzieci i chorych.
    • 20 stycznia – nakaz ewakuacji dla wszystkich mieszkańców. Z dzisiejszego placu Kopernika autobusami odwożono ich na dworzec w Groszowicach, skąd pociągami uciekali w kierunku Kłodzka. Pieszo ewakuowano w tym samym kierunku więźniów oraz robotników przymusowych z 26 istniejących obozów pracy. W ciągu czterech dni miasto opuściło 58 tys. osób.
    • 21/22 stycznia – generał von Pfeil, wobec niemożności utrzymania Opola, popełnia samobójstwo. Dowództwo nad załogą Festung Oppeln, liczącą jedynie 10 tys. obrońców (w tym oddział polskich granatowych policjantów, wycofujących się z Generalnego Gubernatorstwa) przejmuje generał Fritz Gräser. Anuluje on rozkaz obrony miasta do ostatniego żołnierza i nakazuje wycofać się zza Odrę, na nową linię obrony[18].
    • 24 stycznia – zdobycie prawobrzeżnego Opola przez oddziały 1 Frontu Ukraińskiego Armii Czerwonej, połączone z masowymi gwałtami i mordami, głównie na terenach dzisiejszych przedmieść (w prawobrzeżnej części miasta pozostało zaledwie 300-600 mieszkańców)[19].
    • Lewobrzeżna część Opola zostaje obszarem umocnionym pod dowództwem mjra Matthiasa Wensauera. Niemcom udaje się utrzymać tę pozycję do marca.
    • Radziecka komendantura wojenna przekazuje władzę polskiej administracji. Do Opola przybywają pierwsze transporty przymusowych polskich wysiedleńców zza Buga[20], udział Kresowian w rewitalizacji miasta. Rozpoczyna działalność Gimnazjum i Liceum Ogólnokształcące im. Mikołaja Kopernika. Opole po raz kolejny zmienia przynależność państwową razem z zachodnim Śląskiem. Po 610 latach przynależności do państw Świętego Cesarstwa Rzymskiego Narodu Niemieckiego i postcesarskich, ponownie zostaje włączone w granice państwa polskiego.
  • 15 września 1946 – Dożynki Śląskie w Opolu z udziałem prezydenta Bolesława Bieruta, wicepremiera i ministra Ziem Odzyskanych Władysława Gomułki oraz wojewody śląsko-dąbrowskiego Aleksandra Zawadzkiego. Z całego kraju przybywa ok. 300 tysięcy delegatów.
  • 1947 – Otwarcie Miejskiej Biblioteki Publicznej. Powołanie Komitetu Badań Prehistorycznych (w maju 1955 przekształconego w Opolskie Towarzystwo Przyjaciół Nauk).
  • 9 maja 1948 – w Opolu otwarto Gimnazjum i Liceum Repolonizacyjne.
  • 1949
    • Przekazanie do użytku odremontowanego budynku teatru przy ul. 24 Marca (obecnie ul. Mozarta). Przy dużej scenie PTZO powstaje Teatr lalek.
    • Odbudowa dawnego Szpitala św. Wojciecha przy pl. Czerwonej Armii (obecnie pl. Kopernika).
  • 1950 – Powstaje województwo opolskie.
  • 1952
  • 26 lipca 1953 – zmarł w Opolu wybitny pisarz i redaktor – autor pracy "Na Śląsku Opolskim", Stanisław Wasylewski.
  • 1 października 1954 – inauguracja roku akademickiego w przeniesionej z Wrocławia do Opola Wyższej Szkole Pedagogicznej.
  • 16 sierpnia 1955 – utworzono Związek Literatów Polskich Oddział opolski, na czele którego stanął Rafał Urban z Głogówka.
  • 1956 – Rozpoczyna pracę Rozgłośnia Polskiego Radia w Opolu.
  • 1960 – Zorganizowana zostaje I Wiosna Opolska – Festiwal Artystyczny Ziem Zachodnich i Północnych.
  • 1961
    • Kolonia Gosławicka zostaje włączona w granice Opola.
    • 26 maja – do Opola przybył pierwszy pociąg elektryczny.
Amfiteatr i Wieża Piastowska
  • 1963
  • 1964 – Rozpoczyna działalność Muzeum Martyrologii Jeńców Wojennych w Łambinowicach, z siedzibą dyrekcji w Opolu.
  • 1968
    • marzec – studenci opolskiej WSP zorganizowali akcję ulotkową na terenie miasta oraz jednodniowy strajk w proteście przeciw represjom jakie dotnęły krakowskie i warszawskie środowisko akademickie. W odwecie, powołana przez władze partyjne komisja usunęła z opolskiej uczelni kilkudziesięciu studentów i pracowników. Ze stanowiska rektora został także usunięty broniący studentów – prof. Maurycy Horn.
    • 20 lipca, podczas uroczystej sesji wojewódzkiej i miejskiej rady narodowej, dokonano otwarcia nowej hali widowiskowo-sportowej – popularnego "Okrąglaka".
  • 1970
    • ukazał się pierwszy numer miesięcznika kulturalnego "Opole", redaktorem pisma był Edward Pochroń.
    • 23 września – w Opolu-Bierkowicach otwarto Muzeum Wsi Opolskiej.
    • 14 listopada – powołano Opolskie Towarzystwo Kulturalno-Oświatowe.
  • 1971 – Bracia Kowalczykowie podłożyli ładunek wybuchowy w auli Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Opolu. Zniszczeniu uległa aula WSP oraz magazyny biblioteczne.
  • 1975
    • styczeń – otwarcie Teatru im. Jana Kochanowskiego.
    • 10-20 maja – I Opolskie Konfrontacje Teatralne – Klasyka Polska.
  • 1976
  • 27 maja – na zebraniu przedstawicieli Opolskiej Spółdzielni Mieszkaniowej Przyszłość podjęto uchwałę powołującą Osiedle im. Związku Walki Młodych. Rozpoczyna się budowa największego opolskiego osiedla mieszkaniowego.
  • 23 września – zmarł bp ordynariusz opolski Franciszek Jop – nowym biskupem został Alfons Nossol
  • 1980
    • strajki ostrzegawcze opolskich załóg pracowniczych, m.in. w FSD w Nysie, Elektrowni "Opole", Zakładach Koksowniczych w Zdzieszowicach.
    • 29 września – spotkanie I sekretarza KW PZPR Józefa Masnego z działaczami MKZ NSZZ "Solidarność".
  • 1981
    • czerwiec – powstało Opolskie Towarzystwo Jazzowe na czele z Tadeuszem Pabisiakiem.
    • 15 czerwca – W opolskim amfiteatrze zorganizowane zostaje spotkanie przewodniczącego NSZZ "Solidarność" Lecha Wałęsy z mieszkańcami Opolszczyzny.
    • listopad/grudzień w opolskich uczelniach WSP i WSI wybucha strajk studentów związanych z NZS oraz pracowników działaczy "Solidarności". Trwający ponad 20 dni strajk akademików był najdłuższą tego typu akcją protestacyjną przeprowadzoną w 1981 na Opolszczyźnie.

od 1989 r. do dzisiaj

  • 1990 – Ukazuje się pierwszy numer "Gazety Opolskiej", której redaktorem naczelnym zostaje Edward Pochroń
  • 1992 – W Opolu otwarty zostaje Wicekonsulat RFN.
  • 1997
    • 6 maja – w budynku przy ul. Słowackiego otwarte zostaje Centrum Rehabilitacji dla Dzieci z Porażeniem Mózgowym.
    • 10 lipca – Opole oraz wiele miast i wsi Opolszczyzny dotyka katastrofalna, tragiczna w skutkach powódź.
    • 1 sierpnia – rozpoczyna działalność Wojewódzkie Centrum Medyczne w nowych obiektach przy al. Witosa.
    • W opolskiej katedrze zamontowane zostają 4,5-tonowe drzwi, wyrzeźbione w brązie przez opolskiego artystę Adolfa Panitza.
  • 1998
    • 11 stycznia – w obronie zachowania Opolskiego na mapie administracyjnej Polski z inicjatywy lokalnych elit samorządowych utworzony zostaje Obywatelski Komitet Obrony Opolszczyzny (OKOOP).
    • 11 marca – kilka tysięcy Opolan manifestuje pod pomnikiem Bojownikom o Polskość Śląska Opolskiego przeciwko rządowym planom likwidacji województwa opolskiego oraz włączenia go do województwa śląskiego.
    • 16 maja – uroczystość przekazania Opolu Flagi Honorowej, przyznanej przez Radę Europy za wkład w działanie na rzecz integracji europejskiej.
    • 18 lipca – Sejm podejmuje uchwałę o nowym podziale administracyjnym Polski na 16 województw, z opolskim włącznie, które powiększone zostaje o Olesno i miejscowości wchodzące w skład powiatu oleskiego.
  • 1999
    • 17 lutego – w laboratorium kryminalistycznym KWP w Opolu uruchomiono jedna z najnowocześniejszych w kraju pracownię badań genetycznych.
    • Na Targach "Investcity'99" w Poznaniu Opole zdobywa główne nagrody w dwóch (i jedynych) targowych konkursach: na najlepiej przygotowany udział w targach oraz najlepiej zaaranżowane stoisko.
    • Radni Sejmiku Wojewódzkiego wybrali herb ostatniego księcia piastowskiego Jana Dobrego na herb województwa opolskiego.
  • 2000
    • Opole uhonorowane zostaje Plakietą Honorową Rady Europy, przyznaną przez Parlament Europejski za aktywność w podejmowaniu międzynarodowych kontaktów i propagowanie idei nowoczesnej Europy.
    • Po popowodziowym remoncie otwarty zostaje zabytkowy "Dom lodowy", czyli budynek PTTK przy stawku na ul. Barlickiego.
    • W rankingu miast o największym potencjale rozwojowym opracowanym przez Centrum Badań Regionalnych w Warszawie Opole trafia do ścisłej czołówce miast, plasując się za Sopotem, Poznaniem oraz Krakowem.
  • 2004 – papież Jan Paweł II odebrał w Watykanie doktorat honoris causa Uniwersytetu Opolskiego.
  • 2007
    • w Opolu powstała Podstrefa Wałbrzyskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej.
    • czerwiec – Opole w rankingu miesięcznika "Forbes" zajęło dziewiąte miejsce w kategorii miast najatrakcyjniejszych dla biznesu i trzecie wśród miast najatrakcyjniejszych dla kapitału zagranicznego.
    • Opole zdobyło pierwsze miejsce pod względem pozyskanych środków europejskich w przeliczeniu na jednego mieszkańca w rankingu samorządowym opublikowanym 13.07. przez "Rzeczpospolitą".

Demografia

 Osobny artykuł: Ludność Opola.

Wykres liczby ludności Opola na przestrzeni ostatnich 5 stuleci

Największą populację Opole odnotowało w 1994 r. – wg danych GUS 130 624 mieszkańców[21].

Turystyka

Zabytki

 Osobny artykuł: Zabytki Opola.

Miejsca i atrakcje turystyczne

Panorama Opola z Wieży Piastowskiej w kierunku wschodnim

Kościoły i związki wyznaniowe

Kościół św. Katarzyny Aleksandryjskiej
Kościół św. Aleksego

Od 1972 roku Opole jest stolicą diecezji opolskiej – znajduje się tu kościół katedralny pw. Św. Krzyża (bazylika mniejsza), a także 16 parafii rzymskokatolickich

Parafie rzymskokatolickie

Dekanat Opole:

Dekanat Opole-Szczepanowice:

Kościoły protestanckie

Buddyzm

Świadkowie Jehowy

Opieka zdrowotna

Szpitale publiczne[23]

  • Szpital Wojewódzki w Opolu
  • Szpital Specjalistyczny Ginekologiczno-Położniczy i Noworodków w Opolu
  • Opolskie Centrum Onkologii
  • Wojewódzkie Centrum Medyczne w Opolu
  • Wojewódzki Szpital Specjalistyczny - Zespół Neuropsychiatryczny w Opolu
  • 116 Szpital Wojskowy z Przychodnią SP ZOZ w Opolu
  • Szpital MSWiA w Opolu

Edukacja

W mieście działa 31 przedszkoli (w tym 2 integracyjne i 1 specjalne), 21 szkół podstawowych (1 specjalna, 1 z oddziałami integracyjnymi, 1 katolicka), 11 gimnazjów (w tym 1 z oddziałami integracyjnymi, 1 specjalne i 1 Katolickie). Poza placówkami publicznymi działa również kilka zespołów szkół społecznych i niepublicznych.

Szkoły ponadgimnazjalne

Łącznie w Opolu funkcjonuje 7 liceów ogólnokształcących, 8 liceów profilowanych, 7 techników, 5 zasadniczych szkół zawodowych, a także Liceum Plastyczne oraz Ogólnokształcąca Szkoła Sztuk Pięknych. Ponadto funkcjonuje kilkanaście szkół ponadgimnazjalnych dla osób dorosłych.

Szkoły wyższe

Collegium Maius Uniwersytetu Opolskiego

Publiczne

Prywatne

Kultura i sztuka

Cykliczne imprezy

  • Krajowy Festiwal Piosenki Polskiej
  • Międzynarodowy Festiwal Perkusyjny
  • Ulica Kultury
  • Opolskie Konfrontacje Teatralne "Klasyka Polska"
  • Opolski Festiwal Teatru Lalek
  • Czas Europy, czas teatru – festiwal młodych teatrów ulicznych
  • Opolska Jesień Literacka
  • Ogólnopolski Festiwal Filmów Niezależnych OPOLSKIE LAMY
  • Międzynarodowe Dni Młodej Dramaturgii ODRAMA (w Teatrze im. J. Kochanowskiego od 2005 roku)
  • Opolska Noc Kabaretowa
  • Dni Opola
  • Międzynarodowa Wystawa Psów
  • Międzynarodowa Wystawa Kotów
  • Opolskie Targi Budownictwa "Mój Dom"
  • Opolskie Targi Książek Naukowych
  • Międzynarodowe Targi Motoryzacyjne
  • Wyścigi 1/4 mili w Porcie Lotniczym Opole-Kamień Śląski
  • Jarmark Franciszkański
  • Jarmark Świętego Wojciecha (odbywa się w Święta Wielkanocne)
  • Jarmark Bożonarodzeniowy, organizowany przez młodzieżówkę Mniejszości Niemieckiej
  • Jazz Rock Meeting
  • Międzynarodowy Plener Rzeźbiarski (we współpracy z włoskim miastem Carrara)
  • Silesia Superior Attack
  • Opolskie Dni Tybetupotrzebne źródło

Teatry i filharmonia

Teatr dramatyczny im. Jana Kochanowskiego

Muzea i galerie

Muzeum Wsi Opolskiej – chata
Muzeum Śląska Opolskiego, ulica świętego Wojciecha

Kina

  • Centrum Filmowe Helios
  • Klub Dobrego Filmu "Studio"
  • Uniwersytecki Klub Filmowy
  • Kino "Meduza" w Centrum Kultury Oleska 45

Inne instytucje kultury i sztuki

  • Miejski Ośrodek Kultury
  • Młodzieżowy Dom Kultury
  • Krakowski Salon Poezji w Opolu
  • Klub Literacki Suterena
  • Klub Nadwórnian (prezes Adam Karcher) – skupiający dawnych mieszkańców (i ich potomków) kresowego miasta Nadwórna
  • Wojewódzka Biblioteka Publiczna im. Emanuela Smołki w Opolu

Media lokalne

Transport

Drogi i mosty

 Osobny artykuł: Mosty i wiadukty w Opolu.

W odległości ok. 15 kmpotrzebne źródło od centrum miasta biegnie autostrada A4. Przez Opole i Obwodnicę Północną przebiegają drogi krajowe:

Ponadto w mieście mają swój początek i bieg drogi wojewódzkie:

  • 414: Prudnik – Prószków – (ul. Prószkowska – Niemodlińska – Wrocławska) – Wrzoski
  • 423: Krapkowice – (ul. Oświęcimska – Popiełuszki – Marka z Imielnicy – Reymonta – Ozimska – Częstochowska) (do skrzyżowania z obwodnicą)
  • 435: Prądy – Chróścina – ul. Niemodlińska (do skrzyżowania z ul. Hallera)
  • 454: (pl. Konstytucji 3 Maja – ul. Budowlanych – Sobieskiego) – Dobrzeń Wielki – Namysłów
  • 459: ul. Partyzancka (od skrzyżowania z obwodnicą) – Sławice – Skorogoszcz

Opole dzieli Mała Panew, Swornica, Prószkowski Potok ale przede wszystkim Odra rozbita dodatkowo na Młynówkę, kanał ulgi oraz kanał Wiński. Sytuacja taka wymusza rozbudowany system mostów zapewniający miastu dobrą komunikację. W obrębie miasta znajdują się m.in. 4 mosty drogowe nad Odrą, 4 nad kanałem ulgi, 3 nad Młynówką.

Komunikacja zbiorowa i transport

Autobusy miejskie

Linie autobusowe w Opolu
 Osobny artykuł: Komunikacja miejska w Opolu.

Pierwsze autobusy zaczęły kursować po ulicach Opola w latach 20. XX wieku. Zaraz po II wojnie transportem zajmował się PKS, w 1953 roku powstał Miejski Zakład Komunikacyjny, który obecnie obsługuje 16 linii dziennych i 1 nocną; część tras posiada wariantowe zakończenia, 5 linii wybiega poza strefę miejską. MZK dysponuje ponad dziewięćdziesięcioma wozami, z czego przewozy pasażerskie obsługuje każdego dnia ponad 70 autobusów.

Autobusy podmiejskie i dalekobieżne

Przy ul. 1 Maja funkcjonuje Dworzec Autobusowy, skąd odjeżdżają wozy Opolskiego PKS-u, innych przewoźników PKSu, a także prywatnych firm. Opole ma bezpośrednie połączenia z takimi miastami, jakpotrzebne źródło: Białystok, Bielsko-Biała, Bytom, Częstochowa, Gliwice, Jelenia Góra, Karpacz, Katowice, Kielce, Kraków, Lubliniec, Łódź, Nowy Sącz, Piła, Słupsk, Warszawa, Wrocław, Zakopane, Zielona Góra. Z Dworca odchodzą również autokary za granicę, m.in. do Niemiec i Holandii.

Kolej

Początki kolei żelaznych w Opolu sięgają I połowy XIX wieku. 28 maja 1843 uruchomiono 2-torową 37,4 km linię kolejową do pobliskiego Brzegu[24].

W Opolu znajduje się obecnie 6 działających pasażerskich stacji kolejowych:

Dworzec kolejowy
Lokomotywa przed dworcem głównym

Z Opola wychodzą

Transport lotniczy

Najbliższe porty lotnicze znajdują się we Wrocławiu oraz Katowicach. Planowane było uruchomienie regularnych rejsów z regionalnego portu Opole-Kamień Śląski (ok. 24 km od centrum miasta).

Podział administracyjny

Plac Konstytucji 3 Maja
osiedle Chabry
Zaodrze, ul. Koszyka

Opole jako całość nie jest podzielone na dzielnice i osiedla – w użytku funkcjonują zwyczajowe nazwy poszczególnych części miasta. 18 października 2009 r. odbyły się pierwsze wybory do pilotażowo utworzonych rad dzielnic: Gosławic, Grudzic, Nowej Wsi Królewskiej oraz Zakrzowa. Przed 1899 rokiem Opole obejmowało obecne Śródmieście, Wyspę Pasiekę oraz część Zaodrza. Przed II wojną światową do miasta włączono Zakrzów, Półwieś i Szczepanowice. W latach 50. Nową Wieś Królewską z Wyspą Bolko, w latach 60. Groszowice i Kolonię Gosławicką, a w połowie lat 70. Bierkowice, Gosławice, Grotowice, Grudzice, Malinę, Wójtową Wieś i Wróblin.

Dzielnice Opola:

  • Bierkowice,
  • Gosławice,
  • Groszowice,
  • Grotowice,
  • Grudzice,
  • Kolonia Gosławicka,
  • Malina,
  • Nowa Wieś Królewska,
  • Półwieś,
  • Szczepanowice,
  • Śródmieście,
  • Wójtowa Wieś,
  • Wróblin,
  • Wyspa Bolko,
  • Wyspa Pasieka,
  • Zakrzów,
  • Zaodrze

Osiedla Opola:

  • Armii Krajowej (ZWM)
  • Bolko,
  • Chabrów,
  • Dambonia,
  • Festival Park,
  • Kolorowe,
  • Książęce,
  • Malinka,
  • Medyk,
  • Metalchem,
  • Przylesie,
  • Słoneczne

Osiedla w budowie:

  • Arcadia Park (przerwano)
  • Atrium Malinka,
  • Sady,
  • Zachodnie
 Osobny artykuł: Dzielnice i osiedla Opola.

Gospodarka

Cementownia Odra (ul. Budowlanych)

Przemysł spożywczy[25]

W Opolu swoje zakłady produkcyjne posiadają:

  • Nutricia – producent żywności dla niemowląt i dzieci w Polsce, członek Grupy Danone; jest to największa w Europie fabrykapotrzebne źródło, która produkuje żywność dla niemowląt i dzieci, mającą status środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego
  • Zott GmbH - producent wyrobów mleczarskich
  • Animex - producent mięsa białego, który jest członkiem międzynarodowego koncernu Smithfield Foods Inc.

Ponadto w 2012 roku francuska firma Stefano Toselli oraz notowana na belgijskiej giełdzie Euronext spółka Ter Beke utworzyły w Polsce spółkę „The Pasta Food Company”, która jest pierwszą firmą z branży spożywczej rozpoczynającą działalność na terenie Podstrefy Opole Wałbrzyskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej.

Maszyny i urządzenia[25]

W Opolu swoją siedzibę mają :

  • Remak S.A. - Przedsiębiorstwo Modernizacji Urządzeń Energetycznych (notowana na GPW)
  • APC Presmet Sp. z o.o., produkująca reaktory wysokociśnieniowe dla przemysłu chemicznego oraz inne wyroby ze stali, która rozbudowuje się w tradycyjnie przemysłowej dzielnicy Metalchem,
  • Energomet Sp. z o.o. produkująca między innymi części elektrowni wiatrowych,
  • spółka wchodzącą w skład koncernu Heerema Fabrication Group produkująca elementy platform wiertniczych do wydobywania ropy naftowej
  • Tower Automotive Polska Sp. z o.o. będąca częścią koncernu Tower International wytwarzająca podzespoły do produkcji samochodów osobowych.

Materiały budowlane[25]

Na historię gospodarczą Opola największy wpływ miała produkcja materiałów budowlanych, a w szczególności produkcja cementu. Od 1857 roku rozwijał się w Opolu przemysł cementowy. Na przestrzeni lat funkcjonowało aż 9 fabryk cementu:

W latach powojennych działały pierwsze cztery, natomiast obecnie tylko "Odra".

Ponadto, istnieją firmy:

  • Monier-Brass Sp. z o.o. produkująca pokrycia dachowe
  • Schiedel Sp. z o. o. - producent systemów kominowych

Pierwszym inwestorem z branży lokującym się w specjalnej strefie ekonomicznej jest firma Stegu Sp. z o.o. produkująca płytki ścienne z betonu i gipsu.

Firmy z branży IT[25]

  • Atmoterm S. A.
  • IFM Ecolink - część IFM Electronic - producent czujników i systemów sterowania procesów przemysłowych

Centra Usług Outsourcingowych[25]

W Opolu swoje biura otworzyli :

  • Capgemini - usługi konsultingowe, technologiczne i outsourcingowe
  • Future Processing - systemy obrazowania medycznego, inteligentnego monitoringu wideo i analizy danych oraz narzędzia systemowe i aplikacje dla sektora finansowego,
  • optadata GmbH - obsługa niemieckiego rynku medycznego i usług z nim związanych.

Inne

W sąsiedztwie terenów Specjalnej Strefy Ekonomicznej realizowane są miejskie inwestycje w Centrum Wystawienniczo Kongresowe oraz Park Naukowo Technologiczny, które będą służyły jako centra rozwoju innowacji i technologii w branżach kluczowych dla miasta i całego regionu.

Począwszy od 2011 roku Opole odnotowuje wysoki przyrost inwestycji bezpośrednich. Na przestrzeni lat 2010-2012 w Opolu zdecydowało się zainwestować dziesięć firm będących w swojej branży liderami na terenie kraju jak i europy, na łączna kwotę 230 mln PLN. Inwestycje te wygenerują co najmniej 810 miejsc pracypotrzebne źródło.

Planowana jest rozbudowa Elektrowni Opole, gdzie mają powstać dwa nowe bloki energetyczne. Nowa inwestycja pochłonie 11 mld złotychpotrzebne źródło.

Handel

Galeria Solaris

Opole jest centrum finansowym, biznesu i handlu. Ma tutaj swoją siedzibę Business Centre Club. W Opolu obecnie istnieje kilka centrów oraz galerii handlowych.

Istniejące:

Tuż za granicami administracyjnymi Opola, na terenie wsi Zawada, przy ul. Powstańców Warszawskich, znajduje się Park Handlowy Turawa.

Sport

Obiekty sportowe

Kluby i zespoły

Osoby związane z Opolem

 Z tym tematem związana jest kategoria: Ludzie związani z Opolem.

Duchowni

Artyści, poeci

Sportowcy

Pomnik Karola Musioła

Politycy i działacze

Naukowcy

  • Peter Badura – prawnik urodzony w Opolu
  • Hans-Busso von Busse – architekt, nauczyciel akademicki, urodzony w Opolu
  • Robert Garbe – pionier pruskiej konstrukcji lokomotyw, urodzony w Opolu
  • Maurycy Horn – rektor WSP
  • Teodor Kałuża
  • Eckart Klein – prawnik, dziekan na uniwersytecie w Poczdamie, urodzony w Opolu
  • Carl Mainka – geofizyk i sejsmolog, wykładowca uniwersytetów w Strasburgu i Getyndze. Budowniczy stacji sejsmicznej w Raciborzu, którą wyposażył w aparaturę własnej konstrukcji, oraz pierwszej w Europie sieci obserwatoriów sejsmicznych działającej na Górnym Śląsku, urodzony w Opolu
  • Friedrich Münzer – filolog (rozwinął prozopografię), urodzony w Opolu
  • Emin Pasza – (wł. Eduard Schnitzer) lekarz, podróżnik, badacz Afryki, urodzony w Opolu
  • Jürgen Roloff – teolog ewangelicki, urodzony w Opolu
  • Emil Friedrich Julius Sommer – filolog, germanista, urodzony w Opolu
  • Stanisław Urbańczyk
  • Max Wiener – filozof, teolog i rabin, urodzony w Opolu

Książęta

Dowódcy i żołnierze

  • Kaspar Colonna – oficer urodzony w Opolu
  • Henri Le Rond – francuski generał, przewodniczący Międzysojuszniczej Komisji Rządzącej i Plebiscytowej, kawaler Virtuti Militari tablica poświęcona pamięci gen. Le Ronda znajduje się na pl. Wolności
  • Hans-Joachim Schulz-Merkel – oficer urodzony w Opolu
  • Józef Szmechta (1900-1942) – komendant śląskiego okręgu Armii Krajowej[26]

Inne postacie związane z Opolem

Miasta partnerskie[27]

Rynek – miasta partnerskie Opola

Zobacz też

Przypisy

  1. Powierzchnia i ludność w przekroju terytorialnym w 2007. (GUS), [1]
  2. Pruski dokument z roku 1750 ustalający urzędowe opłaty na Śląsku – "Wznowione powszechne taxae-stolae sporządzenie, Dla samowładnego Xięstwa Sląska, Podług ktorego tak Auszpurskiey Konfessyi iak Katoliccy Fararze, Kaznodzieie i Kuratusowie Zachowywać się powinni. Sub Dato z Berlina, d. 8. Augusti 1750"
  3. Zapis według alfabetu śląskiego Steuera.
  4. Ludność. Stan i struktura w przekroju terytorialnym (Stan w dniu 30 VI 2010 r.). Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2010-11-02. ISSN 1734-6118. 
  5. Dz. U. z 1950 r. Nr 28, poz. 255
  6. http://dir.icm.edu.pl/pl/Slownik_geograficzny/Tom_VII/560 Filip Sulimierski, Władysław Walewski, „Słownik geograficzny Królestwa Polskiego”, Warszawa 1880–1902
  7. Praca zbiorowa "Kultura Polski średniowiecznej X-XIII w.", PIW, Warszawa 1985
  8. I. Zakrzewski, Franciszek Piekosiński, „Kodeks dyplomatyczny Wielkopolski” t. I-V, Poznań-Kraków 1877-1908
  9. Miasto Opole. [dostęp 2008-11-23].
  10. Dorota Borowicz: "Mapy narodowościowe Górnego Śląska od połowy XIX wieku do II Wojny Światowej". Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, 2004, s. 36. ISBN 83-229-2569-7
  11. Rejencja opolska
  12. Dorota Borowicz, Mapy narodowościowe Górnego Śląska od połowy XIX wieku do II wojny światowej, Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, 2004, s. 39. ISBN 83-229-2569-7
  13. Edmund Osmańczyk: Wisła i Kraków to Rodło. Nasza Księgarnia Warszawa 1985 ISBN 83-10-08675-X
  14. "...napad na artystów Teatru Polskiego z Katowic w Opolu 28 kwietnia 1929, kiedy to grupy narodowych socjalistów i konserwatywnego Stahlhelmu zaatakowały i dotkliwie pobiły, po odbytym przedstawieniu, zmierzających na dworzec artystów polskich." [w:] Dorota Simonides, Jan Zaremba. Śląskie miscellanea: literatura-folklor. 2006. str. 82
  15. Helena Lehr, Edmund Osmańczyk: Polacy spod znaku Rodła. MON 1972
  16. Tablica pamiątkowa na budynku: W Sali Teatralnej opolskiego Ratusza 28 kwietnia 1929r. Teatr Polski w Katowicach wystawił operę St. Moniuszki "Halka". Po przedstawieniu na ul. Krakowskiej, przed dworcem i w tunelu dworcowym nacjonalistyczne bojówki niemieckie zmasakrowały aktorów opery i baletu z Katowic przy milczącej aprobacie policji. Tablicę tę odsłonięto w Międzynarodowym Dniu Teatru w kwietniu 1967 roku. Towarzystwo Przyjaciół Opola
  17. Teatr Polski z Katowic był pierwszym zawodowym teatrem z Polski, który pojawił się w niemieckim wówczas Oppeln
  18. Leszek Frelich, Dorota Wodecka-Lasota: Ostatnie chwile Festung Oppeln (pol.). W: Gazeta Wyborcza [on-line]. 2004-01-23. [dostęp 2011-01-25].
  19. Dorota Wodecka: I nadeszli barbarzyńcy (pol.). W: Gazeta Wyborcza [on-line]. 2011-01-25. [dostęp 2011-01-25].
  20. Kresowiacy. Mija 60 lat od ich przyjazdu do Opola, gazeta.pl/opole, [dostęp 08.06.2009]
  21. GUS Bank Danych Regionalnych, faktyczne miejsce zamieszkania, stan na 31.XII.1994
  22. Sale Królestwa Świadków Jehowy
  23. http://szpitalwojewodzki.pl/wojewodztwa/opolskie.html
  24. Ogólnopolska Baza Kolejowa (pol.). [dostęp 17 lutego 2009].
  25. 25,0 25,1 25,2 25,3 25,4 Urząd Miasta Opola: "Opole - Inwestuj bez granic" str. 5-7, Opole: Urząd Miasta Opola (pol.). [dostęp 9 maja 2012].
  26. Ryszard Hajduk, "Nieznana karta tajnego frontu", MON, W-wa 1985, ISBN 83-11-07208-6
  27. Lista miast partnerskich na Opole.pl (pol.). [dostęp 07.07.2011].

Linki zewnętrzne

Rejencja opolska
Rejencja wrocławska