Polonia Bydgoszcz (żużel)
BTŻ od 2003
ŻKS S.A. od 2006
Bydgoszcz
.jpg&filetimestamp=20101106221228){kind=link}
Żużlowy Klub Sportowy "Polonia" Bydgoszcz S.A. (ŻKS Polonia) to Spółka akcyjna powołana 27 października 2006. Od sezonu 2007 prowadzi drużynę w rozgrywkach ligowych.
Bydgoskie Towarzystwo Żużlowe "Polonia" Bydgoszcz (BTŻ Polonia) jest stowarzyszeniem powołanym jesienią 2003. W latach 2004-06 BTŻ prowadziło drużynę ligową Polonii. Wcześniej drużynę prowadziła sekcja żużlowa w BKS Polonii. Po przekazaniu drużyny ligowej ŻKS Polonii, stowarzyszenie jest odpowiedzialne za szkolenie młodzieży i organizowanie m.in. zawodów GP Polski.
Historia
Czasy międzywojenne i powojenne
Polonia Bydgoszcz powstała jeszcze przed II wojną światową, 14 maja 1920 roku jako Klub Sportowy Polonia bez posiadania do 1939 roku sekcji żużlowej. W międzywojennej Bydgoszczy istniały dwa kluby żużlowo - motocyklowe - Klub Motocyklistów Bydgoszcz powstały w 1925 roku oraz Klub Motocyklistów Związku Strzeleckiego. Pierwsze zawody żużlowe w grodzie nad Brdą odbyły się w 1930 r. W 1935 roku mistrzem Polski został zawodnik miejscowego KMB Jan Witkowski. Po II wojnie światowej nie udało się reaktywować klubów przedwojennych bowiem KMB był klubem burżuazyjnym, a Strzelec radykalnie prawicowym. Pomimo tego w Bydgoszczy cały czas funkcjonowali przedwojenni działacze i zawodnicy tamtych drużyn. Wówczas na wspaniały, jak się okazało w przyszłości, fortel wpadł działacz Polonii, Saturnian Wasilewski, który wiosną 1946 roku wysunął propozycję, by ci sami motocykliści działali w ramach innego klubu. Takim sposobem w maju 1946 r. przy BKS Polonia powstała sekcja żużlowa. W sekcji tej działali sportowcy tak KMB, Strzelca oraz Polonii. W dość szybkim tempie uporano się z zarejestrowaniem maszyn i przyjęciem w poczet członków Polskiego Związku Motorowego. Z chwilą powstania sekcja liczyła 70 członków i działała na zasadach dużej autonomii. Również w 1946 roku w Bydgoszczy przy Milicyjnym Klubie Sportowym "Partyzant" powstała sekcja motocyklowo - żużlowa.
Źródło Krzysztof Błażejewski, Żużel po bydgosku, Bydgoszcz 2000
Początki ligowych zmagań
W latach 1946-47 Polonia potwierdzała świetną markę bydgoskiego żużla, jaka wyrobił sobie jeszcze przed wojną KMB. Polonia w ramach mistrzostw Polski w klasach motocykli w 1947 r. zdobyła trzy medale, złoty ( w klasie 250 cm³) wywalczył Zygmunt Śmigiel, srebrne Roman Urbanowski (w kasie 125cm³) oraz Józef Buda (klasa 350cm³). W lokalnej rywalizacji dwóch klubów żużlowych Polonia mocno zdystansowała Partyzanta, choć ten już w 1947 r. "podebrał" biało-czerwonym 4 zawodników (Szczurowskiego, Przybyłkę, Tomaszewskiego oraz Karaszewskiego). Nie może więc dziwić fakt,że gdy w 1948 r. Polski Związek Motorowy wytypował 16 najlepszych klubów żużlowych celem rozegrania eliminacji do I oraz II ligi, z Bydgoszczy wytypowano Polonię. W 1948 Polonia przystąpiła do eliminacji tworzenia ligi żużlowej. Na 16 zaproszonych przez PZM ekip, Polonia, zajęła niestety przedostatnią lokatę, awans do I ligi zdobywało 9 pierwszych drużyn. 6 czerwca 1948 Poloniści zadebiutowali więc w rozgrywkach II ligi żużlowej meczem w Bytomiu. W sezonie tym biało-czerwoni zajęli "na drugim froncie" trzecie miejsce za Polonią Bytom i RKM Rybnikiem.
Na przełomie 1948 i 49 roku władze państwowe wydały dekret, który mówił o przystąpieniu klubów sportowych do zrzeszeń. Zarząd Polonii był zmuszony rozwiązać klub. Wszystkie sekcje i cały ich majątek z częścią zawodników przekazano milicyjnej Gwardii (wcześniej Partyzant). Klub jako milicyjny funkcjonował do 1990 roku. Jednakże nazwa "Gwardia" już w 1957 przestało funkcjonować i od tamtego roku aż po dziś nosi nazwę "Polonia". Warte jest jednak podkreślenie faktu,że Polonia działajaca w ramach resortu milicyjnego z klubem działającym do 1949 roku nie miała zbyt wiele wspólnego.
I Liga (Ekstraliga)
Gwardia nie gościła w ówczesnej II lidze zbyt długo. W 1951 roku KC PZPR stworzył Ligi Zrzeszeniowe. Milicję w lidze po wygranym barażu z innymi klubami gwardyjskimi z Poznania i Rzeszowa, reprezentowała Bydgoszcz. Już w swoim debiucie (1951), Gwardia wywalczyła drużynowe wicemistrzostwo Polski. Od tamtego roku Polonia Bydgoszcz jeździła w najwyższej klasie rozgrywkowej DMP na żużlu nieprzerwanie 57 lat. W sezonie 2007 klub po raz pierwszy w historii spadł do I ligi. KS Toruń został jedynym klubem, który nigdy nie został zdegradowany, jednak Polonia była 25 lat dłużej w elicie od swojego rywala zza miedzy. Polonia Bydgoszcz dotychczas walczyła 5-krotnie w barażach m.in. z Unią Leszno (1968), Stalą Toruń (1973,1975),Motorem Lublin (1981) oraz GKM Grudziądz (1983). Z każdego dwumeczu wychodziła zwycięsko. W 2008 roku Polonia wygrała rozgrywki I ligi i powróciła do Ekstraligi, jednak dwa lata później po raz drugi w historii spadła do I ligi. W ciągu ponad pół wieku jeżdżenia w najwyższej klasie rozgrywkowej Polonia zdobyła 25 medali DMP, z czego 7 złotych, 7 srebrnych oraz 11 brązowych. Tytuł mistrza Polski udało jej sie tylko raz obronić w latach 1997-98. Bydgoski zespół w ciągu tych wszystkich lat rozegrał 928 meczów, wygrywając 484, remisując 28 oraz przegrywając 416. Łącznie w rozgrywkach ekstraligi zdobył 1002 punkty - jest to rekord polskiego żużla.
Najsławniejsi żużlowcy
Z kujawskim klubem wiązało się wiele żużlowych znakomitości.
Pierwszym bohaterem Bydgoszczy lat czterdziestych był Zygmunt Śmigiel. Zawodnik BKS Polonia ścigający się jeszcze na motorach przystosowanych w klasach wg pojemności silnika w 1947 roku został mistrzem Polski. Na swoim motorze Rudge 250 w sezonie tym był bezkonkurencyjny, wygrywając m.in. z Alfredem Smoczykiem. Śmigiel do czasów Tomasza Golloba był jedynym zawodnikiem Polonii Bydgoszcz, który wywalczył w barwach klubu znad Brdy indywidualne mistrzostwo Polski.
(źródło K.Błażejewski,Żużel po bydgosku, Bydgoszcz 2000 oraz rozmowa w 2008 r. z małżonką zawodnika p.Urszulą Śmigiel)
Kolejnym bohaterem Polonii był Mieczysław Połukard, który jako pierwszy Polak w historii, awansował do finału Indywidualnych Mistrzostw Świata. Dziesięć lat później, legendarny zawodnik uległ wypadkowi na torze podczas ligowego meczu. Po wypadku został trenerem w Bydgoszczy. Zmarł tragicznie 25 października 1985 na murawie stadionu Polonii. Podczas treningu adeptów (kandydaci na żużlowców) obserwował swoich wychowanków, gdy od tyłu uderzył w niego młody zawodnik z Gorzowa Wlkp., który nie opanował motocykla. Jego imieniem został nazwany turniej - Kryterium Asów, który tradycyjnie otwiera sezon żużlowy w Polsce.
Kolejnym żużlowcem godnym uwagi był Tomasz Gollob. Uznawany jest za najzdolniejszego wychowanka Polonii oraz jej najskuteczniejszego jeźdźca w historii klubu. Jego pierwszym indywidualnym sukcesem w żużlowej karierze był wywalczony w 1989 roku brązowy medal Indywidualnych Mistrzostw Polski na żużlu (IMP). Właśnie wtedy Gollob zaznaczył swoją obecność na polskiej scenie żużlowej. W barwach Bydgoskiej Polonii zdobył bardzo wiele medali: indywidualnie oraz drużynowe. Od 1995 roku startuje w cyklu Speedway Grand Prix (SGP), wygrywając jej pierwszą historyczną rundę. Uczestnikiem SGP jest nieprzerwanie do dziś.
Inni znani żużlowcy Polonii to m.in.:
Nowe Stowarzyszenie
W 2003 r. klub przeszedł kryzys. BKS Polonia upadła, a do życia powołano Bydgoskie Towarzystwo Żużlowe "Polonia". Na szczęście dla Bydgoszczy, władze PZM zgodziły się, aby nowy twór nie zaczynał jeździć od II ligi, ale mógł zastąpić dawną Polonię. W 2007 r. roku powstała spółka akcyjna. Wiązało się to ze zmianą klubowych barw z czerwono-biało-niebieskich na czerwono-białe.
Najważniejsze daty
- 1920 - Powstanie Klubu Sportowego Polonia.
- 1946 Maj - Powołanie sekcji motocyklowej w klubie.
- 1947 Zygmunt Śmigiel Mistrzem Polski w klasie 250 cm³.Roman Urbanowski (125 cm³) Józef Buda (350 cm³)wicemistrzami Polski
- 1948 - Przystąpienie do eliminacji ligowych rozgrywek żużlowych w Polsce.
- 1948 6 czerwca - Debiut Polonii w ligowych rozgrywkach w Bytomiu.
- 1949 Luty - Przekazanie sekcji żużlowej do Gwardii Bydgoszcz
- 1951 - Pierwszy medal w historii klubu w rozgrywkach mistrzowskich - brązowy medal w IMP - Zbigniew Raniszewski).
- 1951 - Pierwszy sezon w najwyższej klasie rozgrywek.
- 1955 - Po raz pierwszy w historii drużyna wywalczyła złoty medal w DMP.
- 1959 - Pierwszy Polak-Bydgoszczanin - Mieczysław Połukard wystartował w finałach Indywidualnych Mistrzostwach Świata.
- 1963/64 - Przebudowa stadionu (wymiana nawierzchni, band, montaż oświetlenia).
- 1968 - Zespół bronił się w barażach przed spadkiem z I ligi (ekstraligi).
- 1973 - Baraże o utrzymanie się w lidze (z Stalą Toruń) - początek pojedynków derbowych z Toruniem.
- 1982 28 marca - Pierwsze Kryterium Asów Polskich Lig Żużlowych im. Mieczysława Połukarda.
- 1985 25 października - Tragiczny wypadek na stadionie, w którym zginął Mieczysław Połukard.
- 1991 - Pierwsi zagraniczni zawodnicy w drużynie - Tony Rickardsson i Peter Karlsson.
- 2003 Jesień - Powołanie Bydgoskiego Towarzystwa Żużlowego.
- 2003 - Kolejna wymiana nawierzchni toru.
- 2006 27 października - Podpisanie aktu notarialnego, powołującego spółkę akcyjną.
- 2007 16 września - Pierwszy historyczny spadek drużyny do niższej klasy rozgrywek.
- 2008 - Awans do ekstraligi.
- 2009 - 4. miejsce w CenterNet Mobile Speedway Ekstralidze, jako beniaminek.
- 2010 - Drugi w historii spadek bydgoszczan do niższej klasy rozgrywkowej.
- 2011 - Drugi w historii awans do najwyższej klasy rozgrywkowej.
Derby Pomorza
Derby Pomorza i Kujaw, czyli ligowe spotkanie Polonii Bydgoszcz i Apatora Toruń. Pierwsze oficjalne spotkanie obu drużyn miało miejsce w 1973 gdy Polonia walczyła w barażach o utrzymanie, bilans dwumeczu był korzystny dla Polonii, tak samo jak baraże w 1975 roku. Pierwsze derby Pomorza były 11 lipca 1976 roku w Toruniu (gospodarz wyszedł z nich zwycięsko). Od tego czasu odbyło się 78 pojedynków derbowych: Polonia wygrała 33, zremisowała 1, a przegrała 44.
Skład na sezon 2012
- Juniorzy:
- Damian Adamczak (wypożyczony do Orła Łódź)
- Bartosz Bietracki (wypożyczony do Kolejarza Opole)
- Patryk Braun (wypożyczony do KSM Krosno)
- Mikołaj Curyło
- Mikołaj Drożdżowski
- Adrian Ojczenasz
- Łukasz Wieliński
- Szymon Woźniak
Organizator turniejów
Grand Prix
Bydgoszcz przy udziale Urzędu Miasta organizuje Grand Prix: Grand Prix Polski. Raz także zorganizowała Grand Prix Europy oraz w roku 2008 w zastępstwie GP Niemiec w Gelsenkirchen - Final Speedway Grand Prix.
Drużynowe Mistrzostwa Świata
Klub organizował finał Drużynowych Mistrzostw Świata w 1995 r. Zwyciężyła wtedy reprezentacja Danii, druga była Wielka Brytania a trzecie miejsce zajeły Stany Zjednoczone.
Indywidualne Mistrzostwa Polski
Zgodnie z tradycją, finał IMP odbywa się 15 sierpnia na torze Drużynowego Mistrza Polski z poprzedniego sezonu. W Bydgoszczy finał tych rozgrywek był organizowany w latach: 1956,1972,1993,1998,1999,2001,2003.
Młodzieżowe Indywidualne Mistrzostwa Polski
Finał tych rozgrywek Polonia organizowała 3-krotnie - w 1967, 1977 oraz 1990
Mistrzostwa Polski Par Klubowych
W Bydgoszczy finał MPPK odbywał się dotąd 3-krotnie - w 1991,1997 oraz 2006
Młodzieżowe Mistrzostwa Polski Par Klubowych
Klub zorganizował finał tej imprezy 2-krotnie - w 1980 i 1985
Złoty, Srebrny, Brązowy Kask
Gdy zawody Złotego, Srebrnego i Brązowego Kasku były rozgrywane na bazie kilku turniejów, Bydgoszcz niemal co rok organizowała jeden z turniejów o ZK. Czasami także o SK i BK. Finały Kasków odbywały się już kilka razy w Bydgoszczy:
Finał Złoty Kask - 2002,2004,2007
Finał Srebrny Kask - 1987 (tylko z Gnieznem) 2003
Finał Brązowy Kask - 1984, 1996
Kryterium Asów
Od 1982 r. w Bydgoszczy odbywa się Kryterium Asów Polskich Lig Żużlowych im. Mieczysława Połukarda, które już tradycyjnie otwiera żużlowy sezon na krajowych torach. Najczęściej wygrywał kryterium Tomasz Gollob.
Statystyki zawodników Polonii w rozgrywkach ligowych
Statystyki 2011
Wiek wg roku urodzenia. Zawodnicy do 21 lat - młodzieżowcy (inaczej juniorzy),
M. - liczba meczów, B - liczba biegów, Pkt. - liczba punktów, Bon. - liczba bonusów,
Razem - suma Pkt. i Bon., Śr.bieg. - iloraz Razem przez B., KSM - iloczyn śr.bieg. i 4
Trener: Robert Sawina
Osiągnięcia klubu
Ponadto:
Historia startów w lidze
Bilans poszczególnych ligowych spotkań Polonii Bydgoszcz
Częstochowa - 81 meczów - 45 wygranych - 2 remisy - 34 przegranych
Daugavpils - 2 mecze - 1 wygrana - 0 remisów - 1 przegrana
Gdańsk - 72 mecze - 40 wygranych - 2 remisy - 30 przegranych
Gniezno - 27 mecze - 15 wygranych - 2 remisy - 10 przegranych[1]
Gorzów - 91 meczów - 36 wygranych - 4 remisy - 51 przegranych
Kraków - 2 mecze - 2 wygrane - 0 remisów - 0 przegranych
Leszno - 92 mecze - 47 wygranych - 0 remisów - 45 przegranych
Ostrów Wlkp. - 9 meczów - 8 wygranych - 0 remisów - 1 przegrany
Poznań - 6 meczy - 5 wygranych - 0 remisów - 1 przegrany[2]
Rawicz - 13 meczów - 10 wygranych - 0 remisów - 3 przegrane
Tarnów - 40 meczów - 22 wygranych - 0 remisów - 18 przegranych
Toruń - 74 mecze - 32 wygranych - 2 remisy - 41 przegranych
Świętochłowice - 32 mecze - 20 zwycięstw - 1 remis - 12 przegranych
Warszawa - 16 meczy - 7 zwycięstw - 1 remis - 8 przegranych
Wrocław - 93 mecze - 44 wygranych - 2 remisy - 47 przegranych
Zielona Góra - 71 meczy - 38 wygranych - 1 remis - 32 przegrane[3]
Linki zewnętrzne
- strona ŻKS Polonii Bydgoszcz S.A.
- Stowarzyszenie Pomagamy Polonii
- Portal kibiców Polonii Bydgoszcz
- Polonia Bydgoszcz Net F@ns